Begrijpen hoe de media ons beeld van de wereld beïnvloeden, dat vind ik belangrijk. op 9 januari 2018 hoop ik te promoveren op een onderzoek naar de framing van wereldwijde armoede in de media.

Als journalist vertaal ik mijn inzichten over media-impact voor een breder publiek. Op deze website vind je mijn artikelen en blogs.

Mijn kennis deel ik graag met mensen en organisaties die meer grip willen krijgen op mediabeeldvorming en hun eigen rol daarin. Neem gerust contact met me op.

Uitnodiging promotie

#mindthegap3: Hulpmoeheid hoeft niet

In delen van Zuid-Sudan hebben de VN officieel de hongersnood uitgeroepen. Daarop is Giro555 een nieuwe hulpactie gestart. In een campagnespotje van dertig seconden flitsen beelden voorbij van een dor landschap, wachtende mensen en huilende, hongerige kinderen.

Maart 2017, Nederlands Dagblad, Eindhovens Dagblad, Brabants Dagblad

Zo’n noodhulpcampagne maken is eieren lopen. Hulporganisaties willen enerzijds laten zien hoe verschrikkelijk de situatie is, zodat u en ik de portemonnee trekken. Dat doen ze met dramatische beelden van wanhopige mensen en woorden als ‘sterven’, ‘ramp’, en ‘red levens’. Dat Giro555 dit doet is begrijpelijk: hoe meer euro’s er binnenkomen, hoe meer mensen ze kunnen helpen. Tegelijkertijd zijn dit soort emotionerende spotjes gevaarlijk. Want zo’n koude douche van rauw leed, zonder verdere context, kan mensen ook irriteren, afstompen en moedeloos maken. Alwéér een hongersnood. Het lijkt alsof er geen eind komt aan de ellende in Afrika.  Die moedeloosheid is echter nergens voor nodig. Het is namelijk niet ‘alwéér hongersnood’: het aantal voedselcrisissen in de wereld is de afgelopen decennia juist sterk gedaald. De laatste grote hongersnood was zes jaar geleden, in de hoorn van Afrika. Door lagere voedselprijzen en hogere inkomens is vooral in Azië steeds minder honger. Ook in Afrika komen hongersnoden minder voor dan vroeger. Maar af en toe gaat het nog heel erg mis, vooral in gebieden met aanhoudend slecht weer en veel politieke onrust. Zoals nu in Jemen, Noord-Nigeria en Zuid-Soedan.

Om hulpmoeheid te voorkomen, zou Giro555 nog meer mogen vertellen. Want hoe dramatisch de voorspellingen altijd zijn, veruit de meeste mensen overleven een hongersnood. De vorige voedselcrisis, in 2011 in Oost-Afrika, bedreigde 13 miljoen mensen en kostte 260.000 van hen het leven. Dat waren er 260.000 te veel. Maar het betekent ook dat 98 procent van de getroffenen de ramp heeft overleefd. Dat deden zij mede dankzij voedsel en medische zorg van hulporganisaties als Giro555.

Ook zou het helpen wanneer Giro555 alvast een voorschot nam op de vraag of het niet dweilen met de kraan open is, zolang we niet eerst de bevolkingsgroei terugdringen. Dat klinkt logisch maar het antwoord is verrassend: geboortecijfers dalen pas wanneer zoveel mogelijk kinderen blijven leven. Dan krijgen de ouders vertrouwen in de toekomst en besluiten ze om er minder te nemen. Geen hulp geven is niet alleen een gruwelijke manier om het kindertal te verminderen, het werkt ook nog eens averechts. Bovendien is het aantal kinderen per vrouw in alle getroffen landen sowieso al aan het dalen.

Het zijn anti-dooddoeners en ze zouden een verplichte bijsluiter bij de campagne moeten zijn – hoe lastig dat ook is in een filmpje van 30 seconden. Maar willen hulporganisaties mensen betrokken houden, dan moeten ze ook laten zien dat het werkt, nu en op de lange termijn. De website van Giro555 vertelt gelukkig wel een breder verhaal. Mijn donatie is intussen de deur uit.

1 comment to #mindthegap3: Hulpmoeheid hoeft niet

  • Robbert

    Via uw artikel in ED kwam ik op uw website.
    Zeer interessant! Een reactie, vooral op dit artikel en met betrekking op “donker Afrika” en als voormalig tropenarts:
    “Framen” is overal. Giro 555 doet het voor geld voor noodhulp zoals u schrijft en lezen van de “bijsluiter” (de website) zal mensen niet helpen als ze even doorklikken. De honger blijkt vooral te wijten aan geweld (van diverse aard maar op korte termijn niet te stoppen): Nigeria, Zuidsoedan, Yemen; de droogte is vooral in Somalie belangrijk en komt vaak terug. Zodat de pessimist in mij geen moeite zal hebben om zijn Afrika te framen als blijvend hopeloos. Onterecht maar een optimistisch frame evenzeer.
    Ik dicht u een optimistisch frame toe: stellen dat vorige keer dankzij hulp “maar” 260.000 mensen stierven, helpt dat tegen hulpmoeheid? En zeggen dat het aantal kinderen per vrouw al daalt. Dat is waar, maar een optimistisch frame als er niet bijgezegd wordt dat er voor het einde van de eeuw nog miljarden Afrikanen bijkomen. De optimist kan wijzen op succesvolle vaccinatiecampagnes, op wijdverbreid telefoongebruik etc, maar het blijft framen als het volledige plaatje niet getoond wordt (Ok, dat kan niet in een kort artikel).
    Het framen voorkomen is lastig want we maken steeds keuzes uit de feiten, waaronder: de helft van alle zeer armen in de wereld woont tegenwoordig in subsahara Afrika, meer dan een derde van deze bevolking. Economische groei kan in veel landen de bevolkingsgroei niet bijbenen en waar wel, daar wordt de welvaart uiterst ongelijk verdeeld en corrupte, inadequate of gewelddadige overheden zijn de realiteit in veel landen. Daartegenover staan vele succesvolle projecten, de Afrikaan als overlever, etc.
    Overigens ben ik het geheel met u eens “…dat ze moeten laten zien dat het werkt, nu en op de lange termijn”. Maar dat is lang niet genoeg. Europa zal een “masterplan” voor Afrika moeten ontwikkelen (of een steeds toenemende vluchtelingenstroom accepteren).

Leave a Reply

You can use these HTML tags

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

  

  

  

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.